شورای فرهنگ عمومی فریدونکنار؛ جلسات بسیار، دستاوردهای نامشهود

شورای فرهنگ عمومی هر شهرستان، باید یکی از مهم‌ترین مراکز سیاست‌گذاری، هماهنگی و حل مسائل فرهنگی و اجتماعی آن منطقه باشد؛ شورایی که انتظار می‌رود با شناخت دقیق ظرفیت‌ها، آسیب‌ها و نیازهای جامعه، برنامه‌هایی عملی، قابل سنجش و اثرگذار ارائه کند.

با این حال، آنچه امروز در سطح شهرستان فریدونکنار مشاهده می‌شود، فاصله‌ای قابل‌تأمل میان جایگاه قانونی و اجتماعی شورای فرهنگ عمومی و نتایج ملموس فعالیت‌های آن است. شهروندان، هنرمندان، فعالان فرهنگی و دغدغه‌مندان اجتماعی حق دارند بدانند این شورا طی سال‌های اخیر برای ارتقای فرهنگ عمومی، کاهش آسیب‌های اجتماعی، حمایت از اهالی فرهنگ و هنر و تقویت هویت فرهنگی شهرستان چه اقدامات مشخصی انجام داده است.

ریاست شورای فرهنگ عمومی شهرستان بر عهده امام‌جمعه است و طبیعتاً این مسئولیت، علاوه بر جایگاه معنوی، با ضرورت پاسخ‌گویی درباره عملکرد شورا همراه است. طرح انتقاد از عملکرد یک نهاد، به‌معنای نادیده گرفتن شأن اشخاص یا جایگاه‌های مذهبی نیست؛ بلکه مطالبه پاسخ‌گویی از مسئولان، لازمه اصلاح امور و نشانه اهمیت دادن به همان جایگاه است.

در جلسات خصوصی و عمومی، از جمله نشست‌های شورای فرهنگ عمومی، بارها نسبت به کم‌اثر بودن جلسات، نبود خروجی‌های روشن و فاصله میان مصوبات احتمالی با اجرای میدانی انتقادهایی مطرح شده است. با وجود این تذکرات، هنوز تغییر محسوسی که برای مردم و جامعه فرهنگی شهرستان قابل مشاهده باشد، شکل نگرفته است.

یکی از نمونه‌های قابل‌تأمل، ارائه طرحی چندمنظوره با محوریت پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی در شهرستان بود. انتظار طبیعی این بود که چنین طرحی دست‌کم بررسی شود و درباره پذیرش، اصلاح، رد یا نحوه اجرای آن پاسخی مستدل ارائه گردد. بااین‌حال، تاکنون گزارش روشنی درباره نتیجه بررسی این طرح در اختیار پیشنهاددهندگان یا افکار عمومی قرار نگرفته است. حتی در صورت وجود اشکال در طرح، سکوت و بی‌پاسخ گذاشتن پیشنهادهای کارشناسی، نمی‌تواند شیوه مناسبی برای مدیریت فرهنگی شهرستان باشد.

نگرانی زمانی جدی‌تر می‌شود که در مناسبت‌های مهم ملی، مذهبی و اجتماعی نیز حضور برنامه‌ریزی‌شده و اثرگذار نهادهای فرهنگی شهرستان به‌روشنی دیده نمی‌شود. در ایامی که جامعه نیازمند انسجام، روایت‌گری فرهنگی، برنامه‌های مردمی و فعالیت‌های متناسب با فضای عمومی کشور است، انتظار می‌رود شورای فرهنگ عمومی از حالت جلسه‌محوری خارج شده و نقش هماهنگ‌کننده خود را در میدان عمل ایفا کند.

مسئله این نیست که چند جلسه برگزار شده، چند صورت‌جلسه تنظیم شده یا چه تعداد عنوان در تقویم شورا ثبت گردیده است. معیار واقعی عملکرد، میزان اثرگذاری برنامه‌ها بر زندگی فرهنگی مردم، کاهش آسیب‌های اجتماعی، افزایش مشارکت جوانان، حمایت از هنرمندان و ایجاد امید و پویایی در فضای عمومی شهرستان است.

پرسش‌های مشخصی در این زمینه وجود دارد:

شورای فرهنگ عمومی فریدونکنار در چند سال گذشته چه برنامه‌های اجرایی و ماندگاری را به سرانجام رسانده است؟

چه میزان از مصوبات شورا اجرا شده و نتایج آن‌ها چگونه ارزیابی شده است؟

برای مقابله با آسیب‌های اجتماعی، تقویت هویت بومی، حمایت از هنرمندان و استفاده از ظرفیت جوانان چه اقداماتی انجام شده است؟

چرا گزارش عملکرد شورا به‌صورت شفاف، مستند و عمومی منتشر نمی‌شود؟

انتشار گزارش سالانه، اعلام مصوبات، تعیین مسئول اجرای هر مصوبه، مشخص کردن زمان‌بندی و ارائه نتایج قابل سنجش، حداقل انتظاری است که می‌توان از چنین شورایی داشت. پاسخ به انتقادات نیز نباید به دلخوری، سکوت یا تقابل با منتقدان منجر شود. جامعه‌ای که امکان نقد محترمانه در آن وجود نداشته باشد، فرصت اصلاح و پیشرفت را نیز از دست خواهد داد.

این یادداشت نه با هدف تخریب اشخاص، بلکه از سر نگرانی نسبت به شرایط فرهنگی فریدونکنار نوشته شده است. هدف، دعوت به پاسخ‌گویی، اصلاح روش‌ها و تبدیل شورای فرهنگ عمومی از نهادی جلسه‌محور به مجموعه‌ای فعال، شفاف و نتیجه‌گراست.

امروز بیش از هر زمان دیگری، فریدونکنار به هم‌افزایی مسئولان، هنرمندان، نخبگان، جوانان و کنشگران اجتماعی نیاز دارد. انتظار می‌رود ریاست و اعضای شورای فرهنگ عمومی، انتقادات مطرح‌شده را فرصتی برای بازنگری بدانند و با انتشار گزارش عملکرد و ارائه برنامه‌ای مشخص، نشان دهند که این شورا می‌تواند در حل مسائل فرهنگی و اجتماعی شهرستان نقشی واقعی و مؤثر داشته باشد.

فرهنگ عمومی با سخنرانی، صورت‌جلسه و عناوین تشریفاتی اصلاح نمی‌شود؛ فرهنگ، نیازمند حضور، برنامه، اقدام، استمرار و پاسخ‌گویی است.